اصلاح مصوبه شماره ۱ جلسه شماره ۱۹۰ موضوع دستورالعمل پیشگیری، شناسایی و پیگرد مرتکبان برقراری مبادله و انتقال غیرمجاز ارتباطات مخابراتی و رایانه ای

بسمه تعالي

مصوبات كميسيون تنظيم مقررات ارتباطات

مصوبه شماره 1 جلسه شماره 223 مورخ 16/7/1394

كميسيون تنظيم مقررات ارتباطات در جلسه شماره 223 مورخ 16/7/1394، اصلاح مصوبه شماره 1 جلسه 190 مورخ 29/3/1393موضوع"دستور العمل پیشگیری، شناسایی و پیگرد مرتکبان برقراری مبادله و انتقال غیرمجاز ارتباطات مخابراتی و رایانه­ای" را بررسی و اصلاحات پیشنهادی را تصویب کرد. مفاد نهایی اصلاح شده دستورالعمل به شرح ذیل از تاریخ ابلاغ جایگزین مصوبه شماره 1 جلسه 190 مورخ 29/3/1393 می­شود.

دستور العمل پیشگیری، شناسایی و پیگرد مرتکبان برقراری مبادله و انتقال غیرمجاز ارتباطات مخابراتی و رایانه­ای

مقدمه

به منظور پيشگيري از برقراري، مبادله و انتقال غيرمجاز ارتباطات مخابراتي و رايانه‌اي داخل/خارج از/به شبكة مادر مخابراتي شامل نقاط تماس و درگاه‌هاي بين‌المللي، شبكة بين ‌استاني، بين‌شهري و نقاط خاص (مقرر از سوي شوراي عالي امنيت ملي) و تسهيل پيگرد مرتكبان جرايم و تخلفات موضوع اين دستورالعمل، مقررات ذيل به تصويب مي‌رسد.

فصل يكم: تعاريف

ماده 1- در اين دستورالعمل اصطلاحات زير در معاني مربوط بكار مي‌رود:

1-1- وزارت: وزارت ارتباطات و فناوري اطلاعات

1-2- كميسيون: كميسيون تنظيم مقررات ارتباطات

1-3- سازمان: سازمان تنظيم مقررات و ارتباطات راديويي

1-4- ارایه‌دهندگان خدمات دسترسی: دارندگان پروانه ارائه خدمات ارتباطي و فناوري اطلاعات از سازمان که خدمات دسترسی
ارائه می دهند.

1-5- مشترك: شخص حقيقي يا حقوقي كه به عنوان كاربر نهايي از خدمات ارایه‌دهندگان خدمات دسترسي براي مبادلة ارتباطات رايانه‌اي و مخابراتي بهره‌برداري مي‌كند.

1-6- ارتباطات رايانه­اي و مخابراتي: انتقال و ارسال علايم، داده­ها، نوشته‌ها، تصاوير، صداها و هرگونه اطلاعات ديگر بوسيلة سيم يا بي‌سيم و يا نور و يا هر روية الكترومغناطيسي است.

1-7- سامانه کشف تقلب: سیستم هایی که جهت کشف تقلب های مرتبط با این دستورالعمل توسط شرکت ارتباطات زیرساخت یا
ارائه دهندگان خدمات دسترسی و یا سازمان ایجاد و مورد بهره برداری قرار می گیرد.

1-8- مشترکین با مصرف غیرمتعارف: مشترکان ارتباطات رایانه­ای و مخابراتي موضوع اين دستور العمل که شامل موارد زیر است:

1-8-1- مشترکین و یا خطوطی که رفتار ارتباطی آنها از نظر تعداد تماس صادره و یا حجم ترافیک و یا تنوع مقصد تماس و یا نسبت تعداد تماس های صادره به وارده بر اساس تشخیص سامانه کشف تقلب بیش از حد متعارف می باشد.

1-8-2- خطوط ¹PRI، دورشوال و خطوط منتقل شده به ساير پروتكل­ها و استانداردهاي مورد استفاده براي ارتباط ترانك با تجهيزات مسیریاب و PABX² مشتركان.

1-8-3- خطوطي كه بوسیله كافو يا ساير تجهيزات انتقال (با ظرفيت بيش از 10 خط) به مكان مشترك منتقل شده­اند، مشروط بر اينكه كافو يا تجهيزات انتقال مذکور در مكان متعلق به مشترك نصب شده باشد.

1-8-4- خطوط ارتباطات داده­اي اينترنتي E1³ و STM1⁴ واگذارشده به مشتركان يا دارندگان پروانه از سازمان.

1-8-5- خريداران بیش از 5 خط ارتباطی ثابت يا همراه از یک دارنده پروانه از سازمان.

1-8-6- خطوط ارتباطي فاقد ارایه شماره خواهان در مقصد CLID⁵ با رعایت مقررات مربوطه.

فصل دوم: مسؤوليت مشتركين

ماده ٢. مسؤوليت بهره‌برداري از امتياز کاربری ارتباطات رایانه­ای و مخابراتی واگذار شده از سوی ارایه­ دهنده خدمات دسترسي با مشتركان است و هرگونه واگذاري(جزاً یا کلاً) آن به ديگري رافع مسؤوليت آنها نيست، مگر اينكه پس از واگذاري موقت يا دايم امتياز، موضوع را طي سند معتبري كه به تأييد انتقال‌گيرنده رسيده است، به ارایه‌دهندة خدمات ذي‌ربط اطلاع دهند.

تبصره- در صورت مسدودشدن موقت يا دایمي خدمات دسترسي، مستند به درخواست مشترك یا اقدام یکجانبه از سوی ارایه­دهنده خدمات دسترسی، مسئوليت بهره­برداري غيرمجاز به عهده ارایه­دهنده خدمات خواهد بود.

ماده 3. مشترك موظف است در صورت مفقودي يا سرقت سيم‌كارت خود، مراتب را بلافاصله به ارایه‌دهندة ذي‌ربط خدمات اطلاع دهد. در غير اين صورت، عواقب ناشي از سوءاستفاده‌هاي احتمالي به عهدة وي خواهد بود.

ماده 4. در ارتباطات ثابت، انتقال فیزیکی نقطه دایری خطوط (ترانك - مشترك) به مكاني غير از آدرس دايري آن و بدون مجوز
ارائه دهنده خدمات دسترسی و يا شركت ارتباطات زیرساخت ممنوع است و ارائه دهندگان خدمات موظف به قطع و جمع آوری خدمت و بررسی سوابق ارتباطی از لحاظ وقوع تخلف یا جرم می باشند. در صورت وقوع تخلف حسب مورد موضوع به مرجع قضایی اعلام خواهد شد و در صورت عدم وقوع جرم یا تخلف موضوع این دستورالعمل، ارائه دهنده خدمات دسترسی موظف به اخذ تعهد کتبی مبنی بر عدم تکرار این جابجایی می باشد.

فصل سوم: مسؤوليت ارایه‌دهندگان خدمات دسترسي

ماده 5. ارایه‌دهندگان خدمات دسترسي موظفند اقدامات ذيل را انجام دهند:‌

الف) كليه ارتباطات بين­استاني و بين­المللی مراكز SC/PC⁶ و ISC⁷ و شهرها و نقاط خاص( بر اساس مصوبه شماره516 شورای امنیت ملی) را صرفاً از طريق شبكه سوئيچينگ و مسيريابي شرکت ارتباطات زیرساخت مبادله کنند یا انتقال دهند.

ب) در اجرای مادة (٣٢) قانون جرايم رايانه‌اي و الزامات مقرر در پروانه‌هاي صادره از سوي سازمان،‌ داده‌هاي سیگنال ترافيك، اطلاعات راجع به كاربران و مشتركان و اطلاعات درآمدي راجع به خدمات دسترسي را نگهداري و در صورت مطالبة سازمان و يا مراجع ذي‌صلاح قانوني ارایه دهند و همواره صحت و تماميت آنها را تضمين كنند.

پ) به هنگام انعقاد قرارداد واگذاري امتياز دسترسي و همچنين در طول دورة ارایه خدمات، به شيوه‌هايي از قبيل درج اطلاعات بر روي تارنماي اختصاصي يا قبوض يا ارسال پيام بوسيلة سامانه‌هاي پيام‌رسان الكترونيكي، مانند پيامك، طبق دستورالعمل سازمان، اطلاعات كافي و مسئولیت های مشترکین را دربارة نحوة پيشگيري از جرايم و تخلفات موضوع اين دستورالعمل و ضمانت اجراهاي ناشي از ارتكاب آنها، به شكل آسان و قابل فهم به مشتركان ارایه دهند.

ت) هر ماه يا به موجب دستور سازمان يا حكم قضايي، حداكثر ظرف مدت ٢٤ ساعت فهرست مشترکین با مصرف غیرمتعارف موضوع بند 1-8 ماده (1) این دستورالعمل، شامل داده‌هاي ترافيك و اطلاعات راجع به هريك از مشترکان را به صورت الكترونيكي ارایه دهند و آن را حداقل براي يك سال نگهداري كنند. ارایه و نگهداری داده­ها و اطلاعات مذکور به هیچ عنوان شامل محتوا نمی­شود.

ث) در راستای اجرای ماده های (17) و (19) این دستورالعمل، كليه امكانات فني، تجهيزات و نيروي متخصص مورد نیاز برای
جمع آوری، ثبت و نگهداری داده ها و اطلاعات موضوع بند «ت» این ماده دستورالعمل و استخراج فهرست مشترکین با مصرف غیرمتعارف را تامین کرده و آموزش هاي لازم به كارشناسان سازمان ارائه و همواره آنها را روزآمد نگه‌دارند.

ج) دسترسی مشترک خود را به دلیل ارتکاب جرایم و یا تخلفات موضوع این دستورالعمل حسب مورد، فقط با حکم قضایی و یا ابلاغ سازمان محدود و یا قطع نماید.

چ) پيش از واگذاري امتياز دسترسي، هويت واقعي مشتركان را براساس اسناد هويتي معتبر (از قبیل الكترونيكي يا كاغذي) احراز و سوابق مزبور را مطابق قوانين و مقررات مربوطه حفظ نمايند.

ح) فهرست مشتركاني را كه از قابليت CLIR (عدم نمايش شمارة تماس در مقصد) برخوردارند، به‌طور جداگانه و طبق بند «ب» اين ماده نگهداري كنند.

خ) از واگذاري خطوط ارتباطي بدون قابليت CLIP ⁸ (نمايش شمارة تماس در مقصد) به مشتركان و توسعة‌ مراكز PABX فاقد اين قابليت خودداري و فهرست مراكز موجود را به سازمان اعلام كنند تا در خصوص آنها با اعطاي مهلت مناسب تعيين تكليف شود.

د) مقررات اتصال متقابل و دستورالعمل­هاي صادره از سوي سازمان را به هنگام عقد قرارداد با سایر ارایه­دهندگان خدمات رعایت کنند.

ذ) امكانات، اطلاعات و تجهيزات مورد نياز براي شناسايي مبدأ تماس­هاي انجام شده با مشتركان خود را در مواردي كه CLIP آنها نامعتبر يا نادرست است، فراهم و اطلاعات مذکور را به همراه اطلاعات موضوع بند «ت» این ماده نگهداري كنند.

ر) بانک اطلاعاتی مشترکین را با فرآیند مشخص تکمیل و بروز رسانی نموده و امکان ارایه خدمت و گزارش گیری از وضعیت تعداد کل خطوط ثبت شده بنام مشترکین را توسط مشترکین فراهم نماید.

ز) ایجاد سامانه ثبت صورتحساب مشترکین که به تایید سازمان رسیده باشد.

ژ) ایجاد سیستم جامع شناسایی و مقابله با انتقال غیر مجاز ترافیک که به تایید سازمان رسیده باشد.

س) جهت ایجاد سیستم متمرکز جامع شناسایی و مقابله با انتقال غیر مجاز ترافیک با سازمان همکاری کامل را بعمل آورد.

ش) هر گونه تغییر غیر قانونی در شماره، سرشماره، مسیردهی و مسیریابی ترافیک توسط ارایه دهنده خدمات اجتناب کند.

فصل چهارم: مسؤولیت­هاي شرکت ارتباطات زیرساخت

ماده 6. شرکت ارتباطات زیرساخت موظف به رعایت موارد زیر است:

الف) در راستای اهداف این دستورالعمل برنامه زمانی کوتاه ­مدت (3 ماهه)، میان ­مدت (1 ساله) و بلند مدت (2 ساله) خود را ظرف مدت شش­ماه از تاریخ تصویب این دستور العمل برای ایجاد، توسعه، بروزرسانی و بهره‌برداری از شبکه مادرمخابراتی کشور به سازمان اعلام كند.

ب) مقررات اتصال متقابل و دستورالعمل­هاي صادره از سوي سازمان را به هنگام عقد قرارداد با ارایه­دهندگان خدمات دسترسی رعایت کند.

پ) دعاوي جبران خسارات ناشي از جرايم و تخلفات اين دستورالعمل را وفق ماده (8) حداکثر ظرف مدت ده روز بعد از کشف اقامه کند. اين امر نافي اختیارات ساير مراجع ذي‌صلاح، به ويژه سازمان نخواهد بود.

ت) در راستای اجرای ماده های (17) و (19) این دستورالعمل، كليه امكانات فني و تجهيزات موردنياز را به همراه نيروي متخصص را تامین کرده و آموزش هاي لازم به كارشناسان سازمان ارائه و همواره آنها را روزآمد نگه‌دارند.

فصل پنجم: مسؤوليت‌هاي قراردادي، مدني و كيفري

ماده7. زيان مالي ناشي از انتقال و مبادلة غيرمجاز ارتباطات رايانه‌اي و مخابراتي در شبكه‌هاي بين‌المللي، بين استاني، بين‌ شهري و متصل به نقاط خاص، مطابق فرمول های بندهای الف و ب ذيل محاسبه و وصول خواهد شد:

الف) در ارتباطات بين­المللی از طريق شبکه­های PSTN و PLMN و سوئيچ مداري از نوع Voice فرمول زیر بکار می­رود

ورود ترافیک غیرمجاز بین الملل به کشور (Termination):

M= (B×C) ×A

M: مبلغ زيان وارده به شرکت ارتباطات زیر ساخت توسط متخلف ناشي از انتقال غيرمجاز ترافیک

B: كل مدت كاركرد مشترك متخلف به دقيقه از زمان افزايش کارکرد طبق فهرست مشترکین پر مصرف

C: متوسط نرخ هر دقيقه/پالس ارتباطات بين­المللی و داخلي (محاسباتي/ وصولي در ارتباطات بين الملل)

A: نرخ برابري دلار بر حسب ريال برابر اعلام بانک مرکزی

تبصره: در مبادله یا انتقال ارتباطات راه­دور (بين­شهري و بين­استاني) از طريق شبکه­های PSTN، PLMN⁹ و سوئيچ مداري A= 1 است.

ب) در مبادله یا انتقال ارتباطات بين­المللی و سوئيچ بسته­اي فرمول زیر بکار می­رود:

ب-1- انتقال ترافیک غیرمجاز خروجی به سمت بین الملل (Origination):

M: مبلغ زيان وارده به شرکت ارتباطات زیر ساخت توسط متخلف ناشي از انتقال غيرمجاز ترافیک

BW: کل ظرفیت پهنای باند

bw: پهنای باند لازم برای هر کانال صحبت (میانگین kbps 13)،

T: مدت زمان انجام انتقال غیر مجاز ترافیک (بر حسب دقیقه)،

TF: تعرفه وزنی هر دقیقه با احتساب چهل درصد (40%) تعرفه آمریکا بعلاوه سی درصد(30%) تعرفه آلمان و بعلاوه بیست درصد(20%) افغانستان بعلاوه ده درصد(10%) تعرفه میانگین کل سطوح (مبنای انتخاب تعرفه به مقصد شبکه سیار می باشد)

SH: قدرالسهم شرکت در ترافیک صادره

M= (BW/bw) ×T ×TF×SH

ب -2- ورود ترافیک غیرمجاز بین الملل به کشور(Termination):

M: مبلغ زيان وارده به شرکت ارتباطات زیرساخت توسط متخلف ناشي از انتقال غيرمجاز ترافیک

BW: کل ظرفیت پهنای باند

bw: پهنای باند لازم برای هر کانال صحبت (میانگین kbps 13)،

T: مدت زمان انجام انتقال غیر مجاز ترافیک (بر حسب دقیقه)،

C: متوسط نرخ هر دقيقه/پالس ارتباطات بين­المللی و داخلي (محاسباتي/ وصولي در ارتباطات بين الملل)

A: نرخ برابري دلار بر حسب ريال برابر اعلام بانک مرکزی

M= (BW/bw) ×T×C×A

تبصره – شركت ارتباطات زیرساخت موظف است نرخ‌هاي فرمول بالا را به صورت روزآمد نگه‌دارد و در صورت مطالبة سازمان ارایه دهد.

ماده8. سازمان در صورت تشخیص انجام انتقال ترافیک غیر مجاز خروجی به سمت بین الملل، ارایه دهنده خدمات دسترسی را برای مرتبه اول مبلغ پانزده میلیارد(15،000،000،000) ریال جریمه و پروانه فعالیت وی را به مدت دوماه تعلیق می کند. در مرتبه دوم علاوه بر اعمال مبلغ پانزده میلیارد(15،000،000،000) ریال بعنوان جریمه، پروانه مربوطه را لغو می کند. متخلف و مدیران دارای مسئولیت حقوقی آن بمدت 5 (پنج) سال امکان دریافت هیچگونه پروانه خدمات ارتباطی و فناوری اطلاعات را از سازمان نخواهند داشت و این اقدام نافی وظایف شرکت ارتباطات زیر ساخت جهت اقامه دعوی نزد مراجع ذیصلاح نمی باشد.

ماده 9. در صورت تشخیص انجام انتقال غیر مجاز ترافیک شخص حقیقی و یا حقوقی بدون پروانه، شرکت ارتباطات زیر ساخت
باید جهت اقامه دعوی نزد مراجع ذیصلاح اقدام نماید.

ماده 10. در صورت تخلف از ایجاد سامانه محاسبه و صدور صورتحساب و تعهد مقرر در بند «ز» ماده (6)، پروانه صادره
ارائه دهنده خدمات دسترسی متخلف لغو خواهد شد.

ماده 11. در صورت قصور دارنده پروانه از اجرای تعهدات خود بنحوی که منجر به ارتکاب یا تسهیل در ارتکاب هر یک از تخلفات موضوع این مصوبه توسط مشترکین شود، سازمان ارائه دهنده خدمات دسترسی را در مرحله اول معادل مبلغ محاسبه شده در ماده (8) و در مراحل بعدی به ماخذ دو برابر جریمه خواهد نمود.

ماده 12. چنانچه حسب تشخيص سازمان، ارایه‌دهندة خدمات دسترسی از اجراي تمهيدات يا بكارگيري ابزارهاي مقرر از سوي سازمان خودداري كند، مدت پروانة فعاليت آن از يك تا نه ماه كاهش یا پروانه از يك تا نه ماه تعليق يا لغو خواهد شد و در صورت لغو تا پنج سال حق درخواست پروانة فعاليت در هيچ‌يك از خدمات فناوري اطلاعات و ارتباطات را نخواهد داشت.

ماده 13. چنانچه ارایه‌دهندة خدمات از تحويل فهرست مشترکین با مصرف غیرمتعارف موضوع اين دستورالعمل ظرف مهلت مقرر به سازمان خودداري كند، مدت پروانة فعاليت آن از يك تا نه ماه كاهش يا پروانه از يك تا نه ماه تعليق ويا لغو خواهد شد.

ماده 14. درصورت ایجاد هرگونه شبکه موازی شبکه مادرمخابراتی بوسیله ارایه‌دهندگان خدمات دسترسی، پروانه متخلف از يك تا نه ماه تعلیق و در صورت تكرار تخلف پروانه فعالیت وی لغو خواهد شد. علاوه بر این بر اساس مواد 19 و 20 قانون جرایم رایانه ای حسب مورد به مراجع ذیصلاح ارجاع خواهد شد.

ماده 15. درصورت ایجاد هرگونه شبکه موازی شبکه مادرمخابراتی بوسیله اشخاص حقوقی دولتی یا غيردولتي، ضمن ارجاع پرونده تخلفات به مراجع ذیصلاح با متخلف وفق مواد 19 و 20 قانون جرایم رایانه ای برخورد خواهد شد.

فصل ششم: مسؤوليت‌هاي سازمان

ماده 16.سازمان ظرف يك هفته از دريافت فهرست مشترکین با مصرف غیرمتعارف موضوع بند «ت» ماده (6) از ارایه‌دهندگان خدمات دسترسي، فهرست مشتركان متخلف را با همكاري شركت ارتباطات زیرساخت استخراج و اقدامات قانوني لازم را انجام دهد.

ماده 17. سازمان در برابر حفظ محرمانگي داده‌ها و اطلاعاتي كه از ارایه‌دهندگان خدمات دسترسي به منظور اجراي اين دستورالعمل دريافت مي‌كند، مسؤول است.

ماده 18. سازمان موظف است هر شش‌ماه یکبار یا حسب دستور کمیسیون گزارش روند اجرای و نظارتی این دستورالعمل را ارایه کند.

ماده 19. نظارت بر حسن اجرای مقررات دستورالعمل بر عهده سازمان و طبق دستورالعمل تنظیم شده از سوی سازمان است و به صورت منظم و یا تصادفی و به شکل حضوری و بر خط به منظور دسترسی به اطلاعات مورد نیاز در محل سازمان انجام می شود.

فصل هفتم: سایر موارد

ماده20. مفاد این دستورالعمل به عنوان مقررات تکمیلی پروانه فعالیت ارایه‌دهندگان خدمات دسترسی و مخابراتي محسوب می شود و تخطی از آنها به منزله نقض عمده تعهدات پروانه تلقی خواهد شد.

ماده 21. تفسير مفاد اين دستورالعمل صرفاً با كميسيون است.