مصوبه شماره ۱ جلسه ۲۸۳ | شاخص‌ها و روش‌های اندازه‌گیری عملکرد شبکه‌های ثابت و سیار

بسمه تعالی

مصوبات کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات

مصوبه جلسه شماره ۲۸۳ مورخ ۱۳۹۷/۷/۲۹

کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات در جلسه شماره ۲۸۳ مورخ ۲۹/۷/۹۷، به‌منظور به‌روزرسانی شاخص‌ها و لحاظ نمودن روش‌های جدید ارزیابی عملکرد شبکه ارایه‌کنندگان خدمات ارتباطی و ورود دارندگان پروانه اپراتورهای مجازی تلفن همراه (MVNO^۱ها) در عرصه خدمات ارتباطی، پیشنهاد سازمان برای به‌روزرسانی مصوبه شماره ۲ جلسه ۱۱۹ مورخ ۱۳۹۰/۶/۶ بررسی و به شرح زیر تصویب کرد.

۱- تعاریف و اختصارات:

1. کمیسیون: کمیسیون تنظیم مقررات ارتباطات؛

2. سازمان: سازمان تنظیم مقررات و ارتباطات رادیویی؛

3. دارنده پروانه: دارندگان موافقت نامه پروانه ارایه خدمات در حوزه ارتباطات ثابت و همراه؛

4. شبکه ۲G (نسل دوم): شامل تمام تکنولوژی‌های GSM، GPRS و EDGE؛

5. شبکه ۳G (نسل سوم): شامل تمامی تکنولوژی‌های WCDMA(R۹۹), HSPA, HSPA+؛

6. شبکه ۴G (نسل چهارم): شامل تمامی تکنولوژی‌های LTE،LTE-A، TD-LTEو سایر تکنولوژی‌ها بر‌اساس استانداردهای۳GPP از Release ۸ تا Release ۱۴ در شبکه‌های ارتباطی تلفن ثابت و همراه؛

7. جاده: شامل تمامی مسیرهای رفت‌وآمد خودروها اعم از اصلی، فرعی، بزرگراه‌ها، رمپ‌ها و داخل تونل‌ها و مسیرهای ریلی طبق تعاریف وزارت راه و شهرسازی کشور؛

8. پوشش شهری: پوشش رادیویی تمامی مناطقی که از سوی وزارت کشور به‌عنوان شهر معرفی شده یا می‌شوند؛

9. تست‌های میدانی: ارزیابی عملکرد شبکه توسط ابزارهایی از قبیل درایو تست، پروب‌های فعال (Active) استاندارد ثابت و متحرک در لایه دسترسی شبکه، (Crowd Sourcing)Application و سایر ابزارها انجام می‌شود و شاخص‌های‌QoE را از دیدگاه مشترکین اندازه‌گیری می‌کند؛

سال اول/ سال دوم/ سال سوم: سال‌های پس از ابلاغ این مصوبه است؛

10. سامانه ۱۹۵: سامانه دریافت و پاسخگویی به شکایات سازمان است؛

11. پوشش روستا: پوشش رادیویی محدوده‌ای شامل بافت موجود روستا و تغییرات بعدی آن که به‌تصویب مرجع قانونی مربوط رسیده‌است؛

12. (Answer)ANS: تعداد تلاش یا تصرف‌هایی که منجر به دریافت سیگنال جواب از مشترکین و مراکز انتهایی و برقراری مکالمه شده باشند؛

13. NO ANS (NO Answer): تعداد تلاش یا تصرف‌هایی که منجر به زنگ خوردن به مشترک مخاطب شده ولی مخاطب به ارتباط پاسخ نداده و سیگنال جواب دریافت نشده است؛

14. (Seize)SEZ: تصرف در مسیرهای خروجی است که در اینجا منظور تعداد درخواست‌هایی که موفق به تصرف یک کانال آزاد در مسیر خروجی است؛

15. Bid: تعداد درخواست‌های انجام شده در هر مرکز برای تصرف کانال در مسیر خروجی که منجر به تشخیص مسیر خروجی در آن مرکز شده باشد، فارغ از موفقیت هر یک از این درخواست‌ها به تصرف (SEZ) یک کانال آزاد در مسیر خروجی؛

16. (Answer to Bid Ratio)ABR: نسبت مجموع تعداد پاسخ‌ها (ANS) به مجموع تعداد Bidها (بر حسب درصد) در مسیر خروجی که اندازه‌گیری بر روی آن‌ها انجام شده است؛

17. (Answer to Seizure Ratio)ASR: نسبت مجموع تعداد پاسخ‌ها (ANS) به مجموع تعداد تصرف‌ها (SEZ) (بر حسب درصد) در مسیر خروجی که اندازه‌گیری بر روی آن‌ها انجام شده است؛

18. (Base Station Subsystem)BSS: زیر‌سیستم ایستگاه پایه که در اینجا منظور بخش دسترسی رادیویی شبکه GSM است؛

19. (Call Setup Success Rate)CSSR: میزان تلاش‌های موفق نسبت به تعداد کل‌تلاش‌های^۲ انجام شده برای برقراری ارتباط در شبکه ارتباطی است؛

20. Call Attempt: تعداد تلاش‌های انجام شده برای برقراری ارتباط درشبکه ارتباطی است؛

21. (Circuit Efficiency Ratio)CER: درصد نسبت درخواست‌هایی که با کمبود کانال و یا قطعی مسیر خروجی روبرو نشده‌اند و موفق به تصرف (SEZ) یک کانال آزاد در مسیر خروجی شده اند؛

22. : (Point of Interconnection) POI نقطه اتصال متقابل بین دارندگان پروانه؛

23. : (Call Drop Rate)CDR درصد قطعی مکالمات بر روی کانال‌های ترافیکی؛

24. (Downlink)DL: مسیر فروسو رادیویی از شبکه ارتباطی و مخابراتی به سمت گوشی مشترک؛

25. (Uplink)UL: مسیر فراسو رادیویی از سمت گوشی مشترک به شبکه ارتباطی؛

26. (Enhanced General Packet Radio Service)EGPRS: خدمات‌رادیویی‌عمومی بسته‌ای توسعه‌یافته که منظور نسل ۷۵/۲ شبکه تلفن همراه است؛

27. (General Packet Radio Service)GPRS: خدمات رادیویی عمومی بسته‌ای که منظور نسل ۵_/۲ شبکه تلفن همراه است؛

28. IP Throughput: سرعت انتقال داده تبادل شده بین دو بخش که منظور بین مشترکین و شبکه ارتباطی است؛

29. IP Packet Loss: میزان بسته‌های ^۳IP از دست رفته در شبکه‌های بسته_‌ای (Packet) ارتباطی؛

30. (Radio Resource Control) RRC: درشبکه ۳G و بالاتر به کار می‌رود و‌مشابه‌کانال‌سیگنالینگی (Standalone Dedicated Control Channel) SDCCH است؛

31. (Radio Access Bearer) RAB: درشبکه ۳G به کار می‌رود و مشابه کانال ترافیکی TCH (Traffic Channel) است؛

32. (E-UTRAN Radio Access Bearer) eRAB: در شبکه ۴G به کار می‌رود و مشابه کانال ترافیکی ^۴TCH است؛

33. CSSR_CS_۳G: شاخص CSSR برای سرویس Voice در شبکه ۳G می‌باشد و اثراتRRC Setup Success Rateو RAB Setup Success Rate در آن لحاظ می‌شود؛

34. CSSR_PS_۳G: شاخص CSSR برای سرویس دیتا در شبکه ۳G می باشد و اثراتRRC Setup Success Rate و RAB Setup Success Rate در آن لحاظ می‌شود؛

35. (Mean Opinion Score) MOS: امتیاز کیفیت صحبت در لایه رادیویی شبکه‌های تلفن همراه؛

36. : Rx Level سطح سیگنال دریافتی در لایه رادیویی شبکه تلفن همراه در مد Idle در شبکه ۲G؛

37. (Received Signal Code Power) RSCP : سطح سیگنال دریافتی در لایه رادیویی شبکه تلفن همراه در حالت روشن و بدون استفاده^۵ در شبکه ۳G؛

38. (Reference Signal Receive Power) RSRP: سطح سیگنال دریافتی در لایه رادیویی شبکه تلفن همراه در حالت روشن و بدون استفاده در شبکه ۴G؛

39. Rx Qual SUB/ Rx Qual :کیفیت سیگنال دریافتی در لایه رادیویی شبکه تلفن همراه از نظر میزان خطای بیت BER (Bit Error Rate) در شبکه ۲G؛

40. (Received Chip Energy over Noise) Ec/No: کیفیت سیگنال دریافتی در لایه رادیویی شبکه تلفن همراه در شبکه ۳G؛

41. (Reference Signal Received Quality) RSRQ: کیفیت سیگنال دریافتی در لایه رادیویی شبکه تلفن همراه در شبکه ۴G.

ماده ۲- عناوین پارامترها و شاخص‌ها:

1. شاخص‌های مرتبط با اتصال متقابل بین دارندگان پروانه، مندرج در پیوست شماره یک؛

2. شاخص‌های مرتبط با کیفیت انتقال ترافیک سوئیچینگ ترافیک بین‌الملل، مندرج در پیوست شماره دو؛

3. شاخص‌های مرتبط با بخش هسته شبکه دارندگان پروانه، مندرج در پیوست شماره سه؛

4. شاخص‌های مرتبط با بخش دسترسی نسل دوم (۲G) شبکه تلفن همراه(BSS)، مندرج در پیوست شماره چهار؛

5. شاخص‌های مرتبط با بخش (E)GPRS و دیتای شبکه تلفن همراه، مندرج در پیوست شماره پنج؛

6. شاخص‌های مرتبط با سرویس‌های کاربردی شبکه تلفن همراه، مندرج در پیوست شماره شش؛

7. شاخص‌های مرتبط با بخش دسترسی رادیویی نسل سه (۳G)شبکه تلفن همراه، مندرج در پیوست شماره هفت؛

8. شاخص‌های مرتبط با بخش دیتای ۳G شبکه تلفن همراه، مندرج در پیوست شماره هشت؛

9. شاخص‌های مرتبط با بخش دسترسی رادیویی نسل چهار(۴G) شبکه تلفن همراه، مندرج در پیوست شماره نه؛

10. شاخص‌های مرتبط با بخش دیتای ۴G شبکه تلفن همراه، مندرج در پیوست شماره ده؛

11. شاخص‌های مرتبط با بخشCRM و ارتباط مشتریان با سامانه ۱۹۵، مندرج در پیوست شماره‌یازده؛

ماده ۳- ضوابط اجرائی:

1. در شبکه نسل دوم (۲G) تلفن همراه، شاخص سطح سیگنال دریافتی (Rx Level) در حالت گوشی روشن و بلااستفاده و شاخص کیفیت سیگنال در حالت مکالمه^۶ مطابق با سطح شاخص‌های تعیین شده در فرم شماره چهار، بر اساس تعهدات دارنده پروانه به صورت هم‌زمان به عنوان شاخص تعیین پوشش شهری، روستایی و جاده‌ای است.

تبصره: افت سیگنال دریافتی (Rx Level) در شهرها تا dB۳ مشروط به رعایت کیفیت سیگنال پوشش (Rx Qual<=۴) و در جاده‌ها و روستاها مشروط به رعایت کیفیت سیگنال پوشش (Rx Qual<=۵)، قابل قبول است.

2. در شبکه نسل سوم (۳G) تلفن همراه، شاخص سطح سیگنال دریافتی (RSCP) و شاخص کیفیت سیگنال (Ec/No) در حالت گوشی روشن و بدون استفاده مطابق با سطح شاخص‌های تعیین شده در فرم شماره ۷، بر اساس تعهدات دارنده پروانه به صورت هم‌زمان به عنوان شاخص تعیین پوشش شهری، روستایی و جاده‌ای است.

تبصره: افت سیگنال دریافتی (RSCP) تا dB۸ مشروط به رعایت کیفیت سیگنال پوشش (Ec/No) مطابق فرم ۷، قابل قبول است.

3. در شبکه ارتباطی نسل چهارم (۴G)، شاخص سطح سیگنال دریافتی (RSRP) و شاخص کیفیت سیگنال (RSRQ) در حالت گوشی روشن و بدون استفاده مطابق با سطح شاخص‌های تعیین شده در فرم شماره ۹، بر اساس تعهدات دارنده پروانه به صورت هم‌زمان به عنوان شاخص تعیین پوشش شهری، روستایی و جاده‌ای است.

تبصره: افت سیگنال دریافتی (RSRP) تا dB۸ مشروط به رعایت کیفیت سیگنال پوشش (RSRQ) مطابق فرم ۹، در روستاها و جاده‌ها، قابل قبول است.

4. زمان اندازه‌گیری‌های میدانی جهت ارزیابی شاخص‌های پوشش، در ساعات کاری یا ساعات تعیین شده توسط سازمان است.

5. با‌توجه به یکپارچگی شبکه‌های ارتباطی به منظور ارزیابی عملکرد کلی شبکه، تمامی دارندگان پروانه و شرکت ارتباطات زیرساخت موظف به برقراری دسترسی برخط سازمان به شبکه‌های مربوط هستند.

6. دارندگان پروانه موظف هستند برای تحقق تعهدات پوشش جاده‌های کشور بر حسب کیلومتر در هر سال قراردادی، نسبت به‌ایجاد پوشش پیوسته و کامل در کلیه جاده‌های اعلامی اقدام کند. در‌صورت عدم‌پوشش‌دهی پیوسته مسیرهای اعلامی، سازمان مطابق با مفاد موافقت‌نامه پروانه اعطایی و مصوبات کمیسیون بر اساس مسافت فاقد پوشش (بر حسب کیلومتر) اقدام می‌کند.

تبصره: ناپیوستگی‌های عدم پوشش جاده‌ای در صورتی که محدوده آن بیشتر از ۵۰۰ متر باشد، به عنوان عدم انجام تعهدات پوشش لحاظ می‌شودموارد خاص با تشخیص سازمان از این بند مستثنی خواهند بود.

7. تمامی شاخص‌های این مصوبه که برای دارندگان پروانه MNO^۷ لحاظ شده برای تمامی انواع دارندگان پروانه اپراتورهای مجازی ^۸MVNO (شاخص‌های قابل اعمال و مرتبط با نوع یک و نوع دو) هم معتبر می‌باشند.

8. در ارزیابی عملکرد شبکه ارتباطی، نتایج حاصل از تست‌های میدانی به عنوان معیار ارزیابی عملکرد شبکه
   است و سازمان می‌تواند نتایج حاصل از OSS KPI را نیز به‌عنوان معیار ارزیابی عملکرد شبکه لحاظ کند.

9. نتایج ارزیابی‌های انجام شده توسط سازمان منتشر خواهد شد.

10. در اندازه‌گیری شاخص‌های دیتای شبکه تلفن همراه، در‌صورتی که شاخص‌ها متأثر از مسائل غیر مرتبط با شبکه مانند عملکرد سرعت اینترنت و غیره باشند، اندازه‌گیری شاخص‌ها از طریق تست سرویسFTP^۹ و با استفاده از FTP Server دارنده پروانه انجام می‌شود.

11. اندازه‌گیری شاخص‌های مرتبط با بخش مدیریت ارتباط با مشتری ((CRM و ارتباط مشتریان با سامانه ۱۹۵ در دوره‌های سه ماهه انجام می‌شود.

تبصره۱: شکایت‌های تکراری توسط یک یا چند مشترک و یا شکایاتی که مربوط به تنظیمات گوشی مشترک باشند از لیست شکایات حذف می‌شوند.

تبصره۲: شکایاتی که بصورت انبوه برای یک منطقه اعلام شده باشند، به عنوان یک شکایت محسوب می‌شوند.

12. برای سنجش شاخص‌های وفاداری مشترکین^۱۰ سازمان می‌تواند دستورالعملی تهیه و بر اساس آن نسبت به اندازه‌گیری و اعلام نتایج آن شاخص‌ها به‌صورت رسمی در پایگاه اطلاع رسانی خود اقدام کند. در این صورت دارندگان پروانه ملزم به فراهم‌سازی شرایط اندازه‌گیری آن شاخص‌ها می‌باشند.

13. پوشش تلفن همراه در روستاها با استفاده از ارتباط رومینگ ملی، با شرایط اعلامی سازمان به‌عنوان تعهد اجرا و توسعه دارنده پروانه محسوب می‌شود.

14. در مورد شاخص‌های TD-LTE که در چارچوب پروانه موضوعیت ندارد، شاخص‌های اعلام شده ملاک عمل قرار نخواهند گرفت.

ماده۴ - سایر مقررات:

1. تفسیر مفاد این مصوبه صرفاً با کمیسیون است.

2. این مصوبه در ۴ ماده و ۶ تبصره جایگزین مصوبه شماره ۲ جلسه ۱۱۹ مورخ ۶/۶/۹۰ شده و از تاریخ ابلاغ لازم به اجرا است.

۱_شاخص‌های مرتبط با اتصال متقابل بین دارندگان پروانه (فرم شماره ۱)

ردیف	عنوان شاخص‌ها	نحوه و محل اندازه‌گیری	شاخص و واحد اندازه‌گیری	فرمول	آستانه (ساعت پیک یک ساعته)
۱	میزان مکالمات موفق بین دارندگان پروانه به مقصد شبکه‌های ثابت دارندگان پروانه انتهایی از مسیر مستقیم	خروجی لینک های اتصال متقابل به سمت دارندگان پروانه انتهایی	(درصد)	$\text{ASR} = \frac{\sum_{}^{}\text{ANS}}{\sum_{}^{}\text{SEZ}} \times \text{۱۰۰}$	۴۸
۲	میزان کارایی مدارات اتصال متقابل بین دارندگان پروانه شبکه‌های ثابت و تلفن همراه	خروجی لینک های اتصال متقابل با سایر دارندگان پروانه	CER ۱۱(درصد)	$\text{CER} = \frac{\sum_{}^{}\text{SEZ}}{\sum_{}^{}\text{Bid}} \times \text{۱۰۰}$	۹۸
۳	میزان مکالمات موفق بین دارندگان پروانه به مقصد شبکه‌های تلفن همراه از مسیر مستقیم	خروجی لینک های اتصال متقابل به مقصد شبکه تلفن همراه مقابل	ASR (درصد)	$\text{ASR} = \frac{\sum_{}^{}\text{ANS}}{\sum_{}^{}\text{SEZ}} \times \text{۱۰۰}$	۴۰
۴	نرخ انسداد درخواست‌ها در اتصال متقابل دارندگان پروانه درساعت پیک ترافیک	خروجی لینک های اتصال متقابل با سایر دارندگان پروانه	POI ۱۲(درصد)	)تعداد درخواست های دسترسی نا موفق به کانال های ارتباطی اتصال متقابل در ساعت پیک ترافیک( ____________________ )تعداد کل درخواست های دسترسی به کانال های ارتباطی اتصال متقابل در ساعت پیک ترافیک(	< ۰.۵%
۵	میزان مکالمات موفق بین دارندگان پروانه به مقصد شبکه‌های ثابت و تلفن همراه دارندگان پروانه انتهایی از مسیر ترانزیت (زیرساخت)	خروجی لینک های اتصال متقابل به سمت شرکت ارتباطات زیرساخت	ASR (درصد)	$\text{ASR} = \frac{\sum_{}^{}\text{ANS}}{\sum_{}^{}\text{SEZ}} \times \text{۱۰۰}$	تلفن همراه ۳۹
					ثابت ۴۶

۲_ شاخص‌های مرتبط با کیفیت انتقال ترافیک سوئیچینگ ترافیک بین‌الملل (فرم شماره دو)

ردیف	عنوان شاخص‌ها	نحوه و محل اندازه‌گیری	شاخص و واحد اندازه‌گیری	فرمول	آستانه (ساعت پیک یک ساعته)
۱	میزان مکالمات موفق بین مراکز بین‌الملل زیرساخت به مقصد شبکه‌های اپراتورهای بین الملل	خروجی لینک های اتصال متقابل به سمت اپراتورهای انتهایی	ASR (درصد)		۲۰
۲	میزان کارایی مدارات اتصال متقابل از شبکه زیر ساخت به سمت بین الملل	خروجی لینک های اتصال متقابل با سایر اپراتورهای بین الملل	CER (درصد)		۹۸

ردیف	عنوان شاخص‌ها	نحوه و محل اندازه‌گیری	شاخص و واحد اندازه‌گیری	فرمول		آستانه (ساعت پیک یک ساعته)
۱	میزان مکالمات موفق نسبت به درخواست های ارسالی به مقصد یک کد یا یک ترانک گروپ	خروجی لینک های اتصال متقابل به سمت مرکز مقابل	ABR (درصد)		شبکه ثابت	۵۰
					شبکه تلفن همراه	۳۸
۲	میزان مکالمات موفق نسبت به درخواست هایی که منجر به تصرف کانال شده است	خروجی لینک های اتصال متقابل به سمت مرکز مقابل	ASR (درصد)		شبکه ثابت	۵۰
					شبکه تلفن همراه	۴۰

۳_ شاخص‌های مرتبط با بخش هسته شبکه دارندگان پروانه (فرم شماره سه)

۴_ شاخص‌های مرتبط با بخش دسترسی نسل دوم (۲G) شبکه تلفن همراه (BSS) (فرم شماره ۴)

• برای سایت هایی که پوشش مناطق جمعیتی پراکنده و جاده‌های مابین آنها را در بر می‌گیرد مقادیر جدول فوق به شرح (CDR=۲ CSSR=۹۲ ,) است.

۵_ شاخص‌های مرتبط با بخش (E)GPRS ^۱۶و دیتای شبکه تلفن همراه (فرم شماره ۵)

*در تست‌های میدانی، ۹۸٪ نمونه‌های اندازه‌گیری شده بیشتر از سطح آستانه های تعریف شده باشد.

۶_ مجموعه شاخص‌های مرتبط با سرویس‌های کاربردی شبکه تلفن همراه (فرم شماره ۶)

ردیف	عنوان شاخص	نحوه و محل اندازه‌گیری	شاخص و واحد اندازه‌گیری	فرمول	آستانه (ساعت پیک یک ساعته)
۱	میزان ارسال موفق SMS به مقصد	Test call/ OMC	(درصد)	∑ Successfully Received SMSs (Sub. B is Available) ∑ Valid SMS Attempts	۹۵

۷_ شاخص‌های مرتبط با بخش دسترسی رادیویی نسل سه (۳G)شبکه تلفن همراه (فرم شماره۷)

_* مقدار این شاخص در انتهای سال اول، مقدار تعیین شده در الحاقیه می باشد و هر سال تا انتهای سال سوم یک واحد به آن اضافه می شود.

۸_شاخص‌های مرتبط با بخش دیتای۳G شبکه تلفن همراه(فرم شماره۸)