اصول حاکم بر پروانه فعالیت اپراتورهای غیر دولتی ارائه خدمات پستی

بسمه تعالي

مصوبات کميسيون تنظيم مقررات ارتباطات

مصوبه جلسه شماره 65 مورخ 7/4/1388

مصوبات جلسه :

در اجراي بند الف ماده 5 قانون وظايف و اختيارات وزارت ارتباطات و فناوري اطلاعات مصوب 19/9/1382 مجلس محترم شوراي اسلامي موضوع اصلاح و تجديد ساختار بخش هاي ارتباطي کشور, اصول حاکم بر پروانه فعاليت اپراتور غير دولتي پست درکميسيون مطرح و پس از بررسي و تبادل نظر, نتيجه آن به شرح زير مورد تصويب قرار گرفت و مقرر شد سازمان بر اساس اين اصول با توجه به بند 1 ماده 6 اساسنامه سازمان تنظيم مقررات و ارتباطات راديويي مصوب 20/9/1384 هيئت محترم وزيران, نسبت به تنظيم مفاد و صدور پروانه فعاليت اپراتورهاي غير دولتي ارائه خدمات پستي اقدام کند.

اصول حاکم بر پروانه فعاليت اپراتور غير دولتي پست

مقدمه

از جمله اهداف اصلي اجراي اصل چهل و چهارم قانون اساسي در رابطه با خصوصي سازي و آزادسازي فعاليت هاي ارتباطي، به منظور کوچک سازي ساختار دولت و جلوگيري از تحميل هزينه هاي سنگين به دولت است تا نظارت و اقدامات حاکميتي از سوي دولت انجام شود و امور تصدي گري به سمت بخش خصوصي سوق داده شود، بر همين اساس آزادسازي پست مستلزم فعاليت شرکتهاي خصوصي متقاضي به عنوان اپراتور غيردولتي پست درکنار اپراتور دولتي است تا تغيير اساسي از سياستهاي انحصارگرايي بازار پست به حالت رقابتي در کشور محقق شود.

بديهي است اين امر منجر به افزايش سرمايه گذاري و رقابت بخش هاي خصوصي و دولتي، تاسيس، تجهيز، گسترش و بهره برداري از واحدهاي پستي هماهنگ با آخرين پيشرفت هاي تجربي و تکنولوژي ارتباطات در ساير کشورهاي جهان به قصد تامين و تعميم خدمات پستي در سراسر کشور و در نهايت سرويس دهي بهتر، تامين نيازهاي مشتريان و جلب رضايت آنها خواهد شد.

سازمان تنظيم مقررات و ارتباطات راديويي در اجراي اصل 44 قانون اساسي و بر اساس مفاد بند (ه) و (ز) ماده 3 قانون وظايف و اختيارات وزارت ارتباطات و فن آوري اطلاعات و بند (1) ماده 6 اساسنامه سازمان، در نظر دارد پروانه فعاليت اپراتور غير دولتي پست کشور را از طريق مزايده به دو شرکت غير دولتي واجد الشرايط که در ايران به ثبت رسيده باشند بر اساس ضوابط و مقررات اصول حاکم بر پروانه فعاليت اپراتور غيردولتي پست بشرح زير واگذار نمايد:

1. شبکه موضوع پروانه

مجموعه اي از نيروي انساني و تجهيزاتي که منجر به عمليات پستي و عرضه خدمات (به جز خدمات انحصاري حاکميتي) به مشتريان مي شود. شامل: باجه هاي قبول، مجموعه اي از تجهيزات مکانيزه پستي، مراکز عمليات فرآيندهاي پستي، ناوگان حمل و نقل،شبکه هاي توزيع و تحويل، سيستم رديابي و پيگيري، سيستم هاي اتوماسيون، زيرساخت هاي فناوري اطلاعات( (IT.

2. خدمات موضوع پروانه

کليه خدمات پستي شامل: شهري، استاني، منطقه اي، ملي و بين المللي شامل خدمات ارزش افزوده و نه محدود به خدمات پستي پايه که در بستر آن مرسولات و خدمات با استفاده از تجهيزات و امکانات مرتبط و با رعايت استانداردها و اخذ مجوزهاي لازم از مراجع ذيربط از طريق مسيرهاي زميني، هوايي يا دريايي در محدوده سرزمين رسمي جمهوري اسلامي ايران و ساير کشورهاي عضو اتحاديه جهاني پست (UPU) و اتحاديه هاي محدود منطقه اي تحت سياست هاي وزارت ارتباطات و فناوري اطلاعات قبول، مبادله، حمل و توزيع مي شود.

3. مدت اعتبار پروانه

مدت اعتبار پروانه، ده (10) سال شمسي از تاريخ لازم الاجرا شدن آن است.

4. تمديد مدت اعتبار پروانه

سازمان تنظيم مقررات و ارتباطات راديويي بنابر درخواست دارنده پروانه و در صورت لزوم، ضمن اعمال تغييرات در مفاد پروانه پس از تصويب کميسيون تنظيم مقررات ارتباطات، پروانه را براي دو دوره پنج (5) ساله تمديد خواهد کرد.

5. شرايط رقابت

الف) ممنوعيت سهامداري در ساير اپراتورهاي پستي و بالعکس و در موارد خاص بر اساس مصوبه کميسيون تنظيم مقررات ارتباطات عمل خواهد شد.

ب) عدم صدور پروانه جديد مشابه بصورت سراسري و در سطح ملي و بين المللي براي ايجاد، بهره برداري و ارائه خدمات پستي تا دو سال از تاريخ لازم الاجراشدن پروانه اپراتور غير دولتي پست.

تبصره: صدور پروانه براي فعاليتهاي موضوعي و محلي در چارچوبهايي که توسط کميسيون تعيين خواهد شد، بعنوان نقص تعهد فوق قلمداد نمي شود.

ج) بر اساس اين شرايط و اصول حاکم تا دو پروانه فعاليت اپراتوري صادر مي شود.

د) در صدور هر پروانه جديد توسط سازمان تنظيم مقررات و ارتباطات راديويي، براي ايجاد و بهره برداري از خدمات موضوع پروانه (بجز در مورد مبالغ) بايد مفاد آن به نحوي باشد که با توجه به شرايط حاکم بر بازار و توسعه آن، رقابت سالم در داخل قلمرو فعاليت را امکان پذير سازد.

ه) دارنده پروانه نبايد به هرگونه عملكرد ضد رقابتي، به تنهايي يا به همراه ديگران بپردازد.

6. خدمات متقابل

6-1- ارايه خدمات متقابل

براي ارايه خدمات پستي، دارنده پروانه مجاز است با پرداخت هزينه هاي مرتبط مبتني بر توافق با ساير دارندگان پروانه در جمهوري اسلامي ايران، مرسولات خود را از طريق شبکه هاي پستي آنان قبول، مبادله، حمل و توزيع کند و متقابلاً به منظور ارائه خدمات مذکور مي تواند اجازة استفاده از شبکه خود را به ساير دارندگان پروانه بدهد.

6-2- تعرفه خدمات متقابل

تعرفه قبول، مبادله، حمل و توزيع مرسولات و شرايط آن در خدمات متقابل بر مبناي توافق ارائه کنندگان خدمات پستي­ خواهد بود.

7. نگهداري و پشتيباني

دارنده پروانه بايد بر اساس استانداردهاي مرتبط که توسط سازمان ابلاغ مي شود خدمات موضوع پروانه را ارائه نمايد. براي اين منظور دارنده پروانه بايد همواره داراي ساز وکاري کارآمد براي بروزرساني، نگهداري و پشتيباني شبکه موضوع پروانه بوده و تجهيزات لازم براي اين منظور شامل سخت افزار و نرم افزار را دارا باشد.

8. دفاع ملي و امنيت عمومي

دارنده پروانه بايد براي رعايت مقتضيات دفاع ملي و امنيت عمومي و اعمال اختيارات دستگاه هاي قضائي، وزارت اطلاعات و ساير مراجع قانوني، کليه تدابير لازم را اتخاذ و تسهيلات لازم را ايجاد کند. به اين منظور کليه موارد مورد نياز مراجع مذکور که به دارنده پروانه ابلاغ مي شود، بدون هيچگونه ادعائي توسط دارنده پروانه لازم الاجراست. تاکيد مي شود که اين موارد بصورت يکسان براي کليه دارندگان پروانه در موارد مشابه ابلاغ شود.

9. تعرفه خدمات

در اعمال تعرفه خدمات، دارنده پروانه بايد اصول و محدوديت هاي زير را دقيقاً رعايت کند:

الف) تعرفه­هاي هر­خدمتي­حداکثر مي­تواند 40% بيشتر از تعرفه هاي مصوب مراجع ذيصلاح و­کميسيون­تنظيم­مقررات ارتباطات باشد.

تبصره1: سقف تعرفه ها با هدف حمايت از مصرف کننده مي­تواند توسط سازمان و تصويب کميسيون تنظيم مقررات ارتباطات مورد تعديل قرار گيرد.

تبصره2: در مواقع ضروري حسب تشخيص سازمان کف تعرفه ها نيز تعيين و پس از تصويب کميسيون ابلاغ خواهد شد.

ب) تعرفه خدمات ارزش افزوده و يا هرگونه خدمات جديد در چارچوب پروانه بر اساس مصوبات کميسيون تنظيم مقررات ارتباطات خواهد بود.

ج) دارنده پروانه در چارچوب بندهاي فوق بايد تعرفه مورد نظر را به سازمان پيشنهاد و پس از تائيد سازمان تنظيم مقررات و ارتباطات راديويي اعمال کند.

تبصره: تعرفه خدمات اختصاصي براي اشخاص­حقيقي­و­حقوقي خاص به­استناد مصوبات­کميسيون تنظيم­مقررات­ارتباطات خواهد بود.

10. تعرفه هاي تشويقي

دارنده پروانه در هر سال حداکثر مي تواند چهار بار (هربار به مدت حداکثر دو ماه) نسبت به ارائه و اجراي تعرفه هاي تشويقي اقدام کند. تعرفه هاي تشويقي بايد حداقل پانزده روز قبل از اعمال و عملياتي شدن به اطلاع سازمان تنظيم مقررات و ارتباطات راديويي برسد.

11. الزامات محلي

الف) رعايت قانون حداکثر استفاده از توان فني و مهندسي توليدي و صنعتي کشور در اجراي پروژه ها و ايجاد تسهيلات به منظور صدور خدمات مصوب 12 اسفند 1375 مجلس شوراي اسلامي.

ب) مديريت فني و پشتيباني بايد ايراني باشد.

ج) کليه تصميمات هيأت مديره و مجامع عمومي شرکت مشروط به موافقت حداقل پنجاه درصد (50%) از سهامدارن ايراني باشد.

د) سهام شرکت هاي خارجي نبايد از چهل و نه درصد (49%) سهام کل شرکت بيشتر باشد.

12. مبالغ سالانه

دارنده پروانه بايد مبالغ ذيل را بمأخذ سالانه (سال قراردادي) به سازمان تنظيم مقررات و ارتباطات راديويي پرداخت کند:

الف) هزينه خدمات اجباري عمومي (USO) به ميزان يک درصد (1%) از درآمد سال قراردادي قبل، بابت هر سال قراردادي.براي سال اول، مبلغ پيش بيني شده اسمي از تسهيم درآمد براي سال اول قراردادي، به منظور محاسبه مبلغ پرداختي بابت خدمات اجباري عمومي, استفاده خواهد شد.

ب) سهم سازمان تنظيم مقررات و ارتباطات راديويي به ميزان بيست و پنج صدوم درصد (25/0 %) از درآمد سال قراردادي قبل، بابت هر سال قراردادي.

13. نحوه پرداخت مبالغ سالانه

مبالغ سالانه مندرج در بند 12 بايد در ابتداي هر سال قراردادي بصورت يکجا در وجه سازمان تنظيم مقررات و ارتباطات راديويي پرداخت شود.

14. مبالغ تسهيم درآمد

مبالغ تسهيم درآمد براي هر سال شمسي بر اساس درصد به دست آمده در مزايده يعني (4+X)% محاسبه و توسط دارنده پروانه به سازمان تنظيم مقررات و ارتباطات پرداخت خواهد شد.

تبصره: حداقل درصد تسهيم درآمد چهار درصد (4%) تعيين مي شود.

15. مبلغ تضمين شده تسهيم درآمد

مبالغ تضمين شده تسهيم درآمد بابت هر سال شمسي بر اساس 80% تسهيم درآمد پيش بيني شده توسط اپراتور در طرح تجاري در هر سال تعيين خواهد شد.

16. نحوه پرداخت مبلغ تعيين شده تسهيم درآمد

الف) مبالغ تعيين شده بر اساس بند 15 بايد در 4 قسط مساوي و در پايان هرسه ماه از تاريخ لازم الاجرا شدن پروانه توسط دارنده پروانه به سازمان تنظيم مقررات و ارتباطات پرداخت شود.

ب) در صورتي که مبالغ تسهيم درآمد بيشتر از مبالغ تضمين شده باشد، دارنده پروانه بايد ظرف مدت دو ماه بعد از پايان هر سال قراردادي، باقيمانده آن را به سازمان تنظيم مقررات و ارتباطات پرداخت کند.

17. مبلغ حق امتياز صدور پروانه

مبلغ حق امتياز صدور پروانه برابر 000/000/000/30 (سي ميليارد) ريال تعيين مي شود.

18. تعهدات پوشش خدمات

دارنده پروانه بايد حداقل تعهدات زير را در برنامه زمانبندي اجرايي لحاظ نمايد:

1. در پايان سال اول قراردادي، 7 شهر اول پرجمعيت کشور*؛

2. در پايان سال دوم قراردادي، مراکز استانها و شهرهاي بالاي 250هزار نفر جمعيت؛

3. در پايان سال سوم قراردادي، شهرهاي بالاتر از 30 هزار نفر جمعيت ؛

4. در پايان سال چهارم قراردادي، شهرها و حومه بالاي 25 هزارنفر جمعيت.

* شهرهاي پرجمعيت کشور به ترتيب عبارتند از: تهران، مشهد، اصفهان، تبريز، کرج، شيراز، اهواز.

• پوشش ارائه خدمات، شهرها و حومه آنها را در بر مي‌گيرد.

تعاريف و اختصارات اصول حاکم بر پروانه فعاليت اپراتور غيردولتي پست

اصطلاحات مورد استفاده در اصول حاکم بر پروانه:

پروانه: حق اعطا شده به دارنده پروانه توسط سازمان براي ايجاد، بهره‌‌برداري و توسعه شبكه موضوع پروانه در قلمرو فعاليت بمنظور ارائه خدمات موضوع پروانه مي باشد.

دارنده پروانه: مزايده گري که پس از برنده شدن در مزايده، پروانه به وي اعطاء مي شود و مجاز به ايجاد شبکه موضوع پروانه بمنظور ارائه خدمات موضوع پروانه در قلمرو فعاليت بر اساس چارچوب پروانه است.

قلمرو فعاليت: سرزمين رسمي جمهوري اسلامي ايران شامل آبهاي سرزميني و فضاي هوايي، دريا و فرودگاهها و كليه مناطق آزاد تجاري و ساير کشورهاي عضو اتحاديه جهاني پست (UPU) و اتحاديه هاي محدود منطقه اي تحت سياستهای وزارت ارتباطات و فناوري اطلاعات.

مدت اعتبار: مدت زماني است که دارنده پروانه مي تواند در چارچوب پروانه فعاليت نمايد.

سال قراردادي: دوره (12) ماهه كه آغاز آن براي سال اول از تاريخ لازم‌الاجرا شدن موافقتنامة پروانه و براي سالهاي بعد از تاريخ سالروز لازم‌الاجرا شدن است.

سازمان: عبارت است از سازمان تنظيم مقررات و ارتباطات راديويي كه بر اساس قانون ’’وظايف و اختيارات وزارت ارتباطات و فناروي اطلاعات جمهوري اسلامي ايران‘‘ مصوب 19/9/1382 تشكيل شده است.

سهم: درصد سهام هريک از سهامداران شرکت دارنده پروانه است.

سهامداران: اشخاص حقيقي و حقوقي که در شرکت دارنده پروانه داراي سهام ‌باشند.

ارائه كننده خدمات پستي (اپراتور پستي): بخش دولتي،خصوصي يا عمومي كه به وي پروانه ايجاد و/ يا بهره برداري از يك شبكه پستي، در ايران اعطاء شده است.

خدمات ارزش افزوده: هر گونه خدمات پستي به غير از خدمات پستي پايه كه در اختيار عموم قرار مي گيرد.

خدمات انحصاري حاکميتي: عبارت است از خدماتي که به استناد قوانين و مقررات کشور,وظايف و انجام اين خدمات به حاکميت تفويض شده است(مانند تمبر , کد پستي و ...)

خدمات متقابل: قبول، تبادل، حمل و توزيع مرسولات پستي دارنده پروانه از طريق ساير شبکه هاي پستي داراي پروانه در قلمرو فعاليت با پرداخت هزينه هاي مرتبط به آنان، که بر اساس قوانين و مقررات مربوطه و مفاد اين پروانه مجاز است.

درآمد: عبارت است از مبلغي که توسط دارنده پروانه بابت ارائه خدمات پستي دريافت مي شود شامل هيچگونه ماليات فروش و يا ساير مالياتها و عوارضي كه دارنده پروانه از طرف دولت يا هر مرجع عمومي ديگر ايصال مي كند، نمي شود.

مبلغ اوليه حق الامتياز صدور پروانه: مبلغي که بابت صدور پروانه فعاليت مي بايستي حداکثر ظرف مدت بيست (20) روز کاري پس از امضاي اين موافقتنامه پروانه توسط دارنده پروانه به سازمان پرداخت شود.

درصد تسهيم درآمد: درصدي از درآمد دارندة پروانه که توسط مزايده گر در پيشنهاد مالي، تعيين مي شود. رقم پيشنهادي براي طول دورة اعتبار پروانه (10 سال) حداقل (4%) و قابل پرداخت در هر سال قراردادي خواهد بود.

مبلغ تضمين شده تسهيم درآمد: حداقل مبلغ تسهيم درآمد كه دارنده پروانه در هر سال قراردادي يا پيش از سالروز تاريخ لازم الاجرا شدن، متعهد به پرداخت آن به سازمان است و معادل80% از مبلغ پيش‌بيني شده تسهيم درآمد در پيشنهاد مالي مزايده گر است.

مبلغ تسهيم درآمد: مبلغ تسهيم از درآمد درهر سال قراردادي که از طريق اعمال درصد تسهيم درآمد بر درآمدهاي مربوط به سال قراردادي موضوعه تعيين و در ازاي اعطاي پروانه توسط دارنده پروانه به سازمان پرداخت مي شود.

مبالغ سالانه: مبالغي كه دارنده پروانه بايد علاوه بر مبلغ تسهيم درآمد طبق مفاد به سازمان پرداخت کند.

مرسولات پستي: هرنوع مكاتبات، تصاوير، كالا، اسناد و اوراق مالي و اعتباري، مواد دارويي. بيولوژيكي و غيره را كه توسط پست از فرستنده قبول و به گيرنده تحويل مي شود( مرسولات پستي) مي نامند و در مجموع شامل مراسلات و امانات است:

الف)‌مراسلات پستي: مراسلات شامل نامه، كارت پستال، مطبوعات، بسته كوچك، آيروگرام و كيسه مخصوص(M) است كه بر حسب درخواست فرستنده و نوع عملياتي كه پست براي قبول و ارسال آنها انجام مي دهد به مراسلات عادي، سفارشي، هوايي و اكسپرس تقسيم مي شوند.

ب)امانت پستي: مرسولاتي هستند كه حاوي كالا ونمونه كالاي مجازبوده وبااعلام محتوا به پست تحويل مي شوند.براي ارسال امانت بايد برگه هاي اظهارنامه وكسب تكليف و انصراف از بيمه الزاما تکميل شود.حداكثروزن امانات قابـل تـفـكيك 30 كيلوگرم است و براي امانات غيرقابل تفكيك حداکثر50 کيلوگرم است ولي نسبت به تـفاوت وزن ، نـرخ بيـشتري بـه آن تـعلق مي گيرد. حد اکثر وزن امانات هوايي 10 کيلوگرم است. ابعاد مجاز براي امانات پستي عبارت است از: 20 سانتي متر ارتفاع ، 60 سانتي متر طول و 45 سانتي متر عرض. امانات پستي شامل امانات متعارف يا عادي و امانات ويژه است.

اختصارات:

UPU: Universal Postal Union

USO: Universal Service Obligation